Choroby

Znajdź chorobę:

Wybierz literę rozpoczynającą nazwę choroby:

Czynniki, które sprawiają, że zwykła komórka zmienia się w komórkę rakową

Czynniki, które sprawiają, że zwykła komórka zmienia się w komórkę rakową

dodane 2017-03-21 20:46

Zwykłe komórki przekształcają się w komórki rakowe z powodu zmian lub mutacji DNA. W niektórych przypadkach, takie zmienione komórki obumierają lub są eliminowane przez system odpornościowy. Komórki, które nie zostały wyeliminowane na ogół szybko się rozmnażają. Komórki rakowe przemieszczają się do innych obszarów ciała, wykorzystując układ krwionośny lub limfatyczny. Na skutek przemieszczania się rozmnażają się w innym miejscu - proces ten nazywamy przerzutem.

Czynniki endogeniczne powstawania komórek rakowych

Do tego typu czynników, które mają wpływ na powstawanie nowotworów, zaliczamy czynniki genetyczne, płeć, rasę oraz wiek.

Niektórzy ludzie mają określone predyspozycje genetyczne do poszczególnych nowotworów. Tego typu osoby w przypadku wystąpienia zewnętrznych czynników są bardziej narażeni na rozwój raka.

Badania pokazują, że częstość zapadalności na niektóre nowotwory zależy od przynależności rasowej. Wśród przedstawicieli niektórych ras pewne nowotwory występują rzadziej, a inne częściej w porównaniu do innych ras.

Czynnikiem endogenicznym, który ma wpływ na ocenę ryzyka zachorowania na niektóre odmiany raka, jest płeć. Niektóre odmiany raka częściej występują u mężczyzn, niż u kobiet.

W ocenie ryzyka zachorowania na raka nie bez znaczenia jest wiek. Im człowiek jest starszy, tym większe ryzyko, że zwykłe komórki będą zmieniać się w komórki rakowe. Ponad 65% przypadków nowotworów to chorzy powyżej 65. roku życia.

Czynniki chemiczne i fizyczne

Środowisko pracy, w którym pracownik styka się z substancjami rakotwórczymi, to istotna przyczyna rozwoju komórek rakowych. W zależności od rodzaju substancji powodują one różne nowotwory. Na zwiększone ryzyko zachorowania na raka pęcherza mają wpływ aniliny. Azbest kojarzony jest przede wszystkim z rakiem opłucnej. Smoła z rakiem prostaty i pęcherza. Z kolei benzen z białaczką.

Czynnikiem zaliczanym do fizycznych jest promieniowanie ultrafioletowe. Promieniowanie to przede wszystkie związane jest z rakiem skóry.  Nadmierna ekspozycja na słońce skutkować może rakiem skóry podstawnokomórkowym, kolczystokomórkowym lub czerniakiem.

Drugim fizycznym czynnikiem, który ma wpływ na powstawanie komórek rakowych, jest promieniowanie jonizujące. Warto zwrócić uwagę, że radioterapia, która służy do leczenia niektórych nowotworów, może skutkować powstaniem innych. Częsta ekspozycja na promieniowanie rentgenowskie również niesie zagrożenie nowotworowe.

Czynniki toksyczne

Przede wszystkich w tej grupie czynników wymienia się alkohol i palenie papierosów. Z alkoholem wiąże się zwiększone ryzyko zachorowania na wątroby, przełyku, krtani. Z paleniem papierosów wiąże się przede wszystkim rak płuc, ale także inne nowotwory: rak gardła, rak krtani, rak jamy ustnej, rak żołądka, rak trzustki oraz rak nerek.

Ważnym czynnikiem, który może zwiększyć ryzyko powstania raka lub zmniejszyć to ryzyko, jest sposób odżywiania. Błonnik rozpuszcza substancje rakotwórcze. Duża jego ilość w diecie będzie więc zmniejszać ryzyko zachorowania na raka, szczególnie wskazuje się tutaj raka jelita grubego.

Do czynników zmniejszających ryzyko zachorowania na raka zalicza się również spożywanie produktów bogatych w witaminy A, B2 i C oraz minerały: cynk i selen. Polecamy: Niedobór i nadmiar selenu

Duża ilość tłuszczu, przede wszystkim nasyconego, jest czynnikiem sprzyjającym rozwojowi komórek rakowych. Ze spożyciem tłuszczów niektórzy wiążą raka jelita, prostaty i raka piersi. Z kolei z rakiem żołądka związane jest spożywanie dużej ilości wędlin. Stwierdzono również istnienie związku pomiędzy spożyciem wody chlorowanej a zapadalnością na raka jelita, pęcherza i raka odbytu. Warto również dbać o właściwą wagę ciała. Otyłość bowiem jest również czynnikiem, który zwiększa ryzyko wystąpienia niektórych nowotworów. W kontekście otyłości wymienia się raka pęcherzyka żółciowego, raka macicy i raka piersi.

Czynniki biologiczne: wirusy i pasożyty a nowotwory

Niektóre badania pokazują, że przyczyna nowotworów mogą być wirusy, bakterie oraz pasożyty. Z pasożytami wiązane są takie choroby jak rak pęcherza, rak macicy i rak jelita. Bakteria, którą wymienia się najczęściej w kontekście raka jest Helicobacter pylori. Zakażenie tą bakterią zwiększa prawdopodobieństwo zachorowania na raka żołądka.

Wśród wirusów w tym kontekście najczęściej wymienia się wirus HPV - wirus brodawczaka ludzkiego. Wirus ten ma wiele typów. Niektóre z nich wiązane są z rakiem szyjki macicy i rakiem prącia. Inny wirus - HSV - wirus herpes simplex virus - wirus opryszczki narządów płciowych - również wiązany jest z rakiem szyjki macicy.

Warto jednak wiedzieć, że zakażenie wirusem wiązanym z określonym nowotworem z automatu nie oznacza zachorowania na raka w przyszłości. Do wytworzenia się komórek rakowych zazwyczaj potrzebne są  inne czynniki mające wpływ na powstanie raka, takie jak np. palenie tytoniu, czynniki genetyczne. Jako przykład może posłużyć m.in. wirus HPV, który jest wymieniany jako czynnik zwiększający ryzyko raka skóry. Oczywiście niektóre jego typy. W tym przypadku dodatkowym czynnikiem potrzebnym, aby powstał nowotwór, jest nadmierne narażanie skóry na promienie słoneczne. W innych przypadkach tym dodatkowym czynnikiem może być alkohol lub palenie papierosów.

Innymi przykładami wirusów, które odpowiedzialne są za powstawanie nowotworów są m.in. wirus Epstein-Barr (EBV) oraz wirus HIV. Ten pierwszy wywołuje chorobę zwana jako mononukleoza i wiązany jest z chłoniakiem Burkitta. Wymienia się go również w kontekście raka żołądka oraz z niektórymi nowotworami nosa i gardła. Natomiast wirus HIV wywołuje mięsaka Kaposiego.

Czynniki immunologiczne

Układ odpornościowy próbuje bronić organizm przed przekształconymi zdrowymi komórkami w komórki rakowe. W dużej mierze udaje się unicestwić komórki rakowe. Jeżeli układ odpornościowy nie działa sprawnie, jest z różnych przyczyn osłabiony, to skutkiem tego jest zwiększone ryzyko zachorowania na raka. Za przykład mogą posłużyć leki immunosupresyjne, stosowane u pacjentów po przeszczepach, które mają za zadanie hamować aktywność układu odpornościowego. U tych pacjentów zaobserwowano zwiększone ryzyko raka.

Czynniki psychospołeczne

Istnieje związek stresu i raka. Różnego rodzaju sytuacje życiowe wywołujące stres, utrzymujący się przez dłuższy czas, zwiększa ryzyko powstania nowotworu. Może mieć to związek z tym, że sytuacje stresowe mają wpływ na układ odpornościowy. Stres pogarsza funkcjonowanie tego układu, a co za tym idzie, zmniejsza się prawdopodobieństwo, że ewentualne komórki rakowe nie zostaną wyeliminowane. Polecamy: Stres związany z rozprzestrzenianiem raka

Wirus HPV, który powoduje raka szyjki macicy, może również powodować raka jamy ustnej

Przedłużający się ból gardła niegdyś był uważany głównie z zmartwienie palaczy i alkoholików. Dzisiaj pojawiło się nowe ryzyko: wirus przenoszony drogą płciową może przyczynić się do rozwoju raka jamy ustnej. Wirus HPV jest najlepiej znany z tego, iż powoduje raka szyjki macicy. Ale, może on również s... czytaj więcej

Rak szyjki macicy

Rak szyjki macicy to jeden z około 200 różnych typów raka rozwija się w obrębie szyjki macicy, tej części macicy w kształcie stożka, która łączy górną część macicy (trzon macicy) z pochwą. Rak szyjki macicy rozwija się, kiedy uszkodzone komórki nabłonka zakażone wirusem HPV zaczynają się dzielić bez kontroli.... czytaj więcej

Dodaj komentarz

Brak komentarzy

Gorący temat

Co sprawia, że chorujemy na raka?

Co sprawia, że chorujemy na raka?

Jakie są czynniki, które sprawiają, że zwykła komórka zmienia się w komórkę rakową? »

Najnowsze choroby

Tagi

Aktualności